बा र काकाहरूको दन्तबजान जारी छ । ठुलदाइहरूको अलमल र ढुलमुल जारी छ । विवेक र संयमको मात्र अलिकति कमी त हो छोरा र भतिजाहरूको मेलमिलाप जात्रा जारी छ । आशलाग्दाहरूको अकर्मण्यता जारी छ । भरपर्दाहरूको निर्लज्जता जारी छ । आँट र अठोटको मात्र अलिकति कमी हो । मपाईंत्वको व्याख्यान जारी छ । दिदीहरूको गीत र गर्जन जारी छ । भाइहरूको भाषण र भजन जारी छ । गम्भीरताको अलिकति अभाव मात्र हो । जनहितको बाचा जारी छ । सत्ताको रङ्गमा नरङ्गिनुको कुण्ठा जारी छ । त्यो रङ्ग भङ्ग हुनुको ऐंठन जारी छ । नैतिकता बोधको अलिकता अभाव भएको मात्र हो । स्वर्णिम अतीतको गाथा जारी छ । अनुचरहरूको पालन पोषण जारी छ । तिनको भड्किलो प्रदर्शन जारी छ । अलिकति सभ्यताको अभाव मात्र हो । एकताको महिमा गायन जारी छ । षडयन्त्रका अनन्त श्रृंखला जारी छ । कपटपूर्ण कृत्यको सिलसिला जारी छ । विश्वसनीयताको अलिकति अभाव मात्र हो । कतै नाटक जारी छ, कतै नौटङ्की जारी छ । हुक्केहरूको गुलामी जारी छ । बैठकेहरूको खासखुस जारी छ । पारदर्शिताको अलिकति अभाव मात्र हो । ओठे प्रतिबद्धताको वर्षा जारी छ । विरोधी पार्टीसँगको गठबन्धन जारी छ । यन्त्रणा दिनेसँगको मन्त्रणा जारी छ । कथनी र करनी अलि नमिलेको मात्र हो ।
Month: July 2021
विकासः व्यवहारिक परिभाषाको खोजीमा
विकास खर्चको विनियोजन, कार्यक्रमको पहिचान र कार्यान्वयन तरिकाले विकासको नयाँ परिभाषा बनाइरहेका छन् । हाम्रा विकास गतिविधिका आधारमा विकासको परिभाषा गर्न खोज्दा यस्ता निष्कर्ष आउँदा रहेछन् । असार मसान्त लागेपछि विकासका कामले गति लिन्छन् । असार मसान्तपछि चालु आर्थिक वर्षको बजेट फ्रिज हुने भएकाले यसो गरिएको हो । यसरी गरिने कामहरू गुणस्तरीय हुँदैनन् । जमिनमा गरिने निर्माणको कामका लागि वर्षाको समय उपयुक्त पनि होइन । गुणस्तरहीन विकास हुनुभन्दा नहुनु राम्रो हो । कमसल संरचनाका कारण हुने धनजनको क्षति ठुलो हुन्छ । अर्को सालको अर्को बजेटमा स्तरीय तरिकाले निर्माण गर्न सकिने बाटो नहुने होइन । सरकारी कोषमा रकम रहे अर्को साल चलाउने बाटो खोज्न सकिन्छ । सरकार अविच्छिन्न उत्तराधिकर हुने संस्था हो । तातै खाउँ जली मरूँ भन्नु पर्दैन । तर हामीलाई बजेट सक्न हतार हुन्छ । के हामी बजेट सक्न विकास गर्छौं ? विकास कार्यहरू अघि बढ्न सुरू हुन्छ अनि पत्रिकामा अनियमितता, कमिसन र भ्रष्टाचारका विषय प्रकाशमा आउँछन् । यसपालि बगाएका निर्माणाधीन र तयारी पुलको गुणस्तरमा गरिन लागेको अध्ययनले यसलाई पुष्टि गर्छ । बक्राहा खोला नियन्त्रण आयोजनादेखि नै सम्झने हो भने भ्रष्टाचारका ठुला मुद्दामा सार्वजनिक निर्माण सम्बन्धी मुद्दा पनि पर्छन् । विकास खर्च गर्ने टोलटोलका उपभोक्ता समितिदेखि संघीय सरकारसम्मका एक वा अर्को निकायहरू नै विकास खर्चको अनियमिततामा मुछिएका देखिन्छन् ।
दलहरूको छेउमा उभिएर
भरखरै निर्वाचन आयोगले नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत) नामको दल दर्ता गरेछ । यसको दर्ता नम्बर १६३ रहेछ । यस क्रमभित्र कुनै दल खारेजीमा परेका र कतिपयका बीचमा एकीकरण भए पनि नेपालमा करिब १५० भन्दा माथिकै संख्यामा दल होलान् । सबै दल आआफ्नो तरिकाले सक्रिय पनि होलान् । हाम्रो देश र हामी जनताकै सेवाकै लागि काम गरिरहेका होलान् भन्ने आशा गरौं । दलहरू यति धेरै भए पनि २०७४ सालको निर्वाचनमा राम्रो परिणाम हासिल गरी नेपालको राजनीतिमा महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्न सफल दलहरू नेकपा (एमाले), नेपाली कांग्रेस, नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (माअवादी केन्द्र) र जनता समाजवादी पार्टी नै हुन् । अरू केही दलको समेत प्रतिनिधिसभामा उपस्थिति त छ तर निकै सानो संख्यामा । नेपाली कांग्रेस र नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीको इतिहास लामो भए पनि ती पार्टी सधैं एकैरूपमा रहेका छैनन् । नेपाली कांग्रेस २०५८ सालतिर विभाजन भएर पछि एक भएको हो । कम्युनिस्ट पार्टीमा त विभाजन र एकीकरणको लामो श्रृंखला नै छ । नेकपा (एमाले) र नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (माओवादी केन्द्र) का बीचमा २०७५ साल जेठ ३ गते एकीकरण भई नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा) गठन भएकोमा नाम दोहोरो परेका कारण दर्ता खारेज भएको र तोकिएको म्यादभित्र नयाँ नाममा दर्ता हुन नसकेको हुनाले हाल दुई अलग पार्टी नै अस्तित्त्वमा छन् । जनता समाजवादी पार्टी समेत
